Porady prawne

Pokrewieństwo a ślub – kiedy w świetle prawa niemożliwe jest zawarcie związku małżeńskiego?

para

Miłość przygotowuje dla nas różne scenariusze i trudno przewidzieć z kim połączy nas wielkie uczucie. W świetle prawa cywilnego oraz kanonicznego nie z każdą osobą jest możliwe zawarcie związku małżeńskiego. Dzisiaj przygotowałam dla Was wpis o tym, czy możliwy jest ślub z osobą  nami spokrewnioną.

Zawarcie związku małżeńskiego – kim są krewni w linii prostej i powinowaci w linii prostej?

Kodeks rodzinny i opiekuńczy z dnia 25 lutego 1964 r. stwierdza, że „Małżeństwo zostaje zawarte, gdy mężczyzna i kobieta jednocześnie obecni złożą przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego oświadczenia, że wstępują ze sobą w związek małżeński”. Jednak zgodnie z obowiązującym prawem  nie każdy może wziąć ślub cywilny. Istnieją pewne ograniczenia co do tego, kto może wstąpić w związek małżeński, a jednym z nich jest właśnie pokrewieństwo. Małżeństwa nie mogą zawrzeć ze sobą:

  • krewni w linii prostej – czyli osoby pochodzące „jedna od drugiej”. Wyróżniamy tutaj linię wstępną, czyli naszych rodziców, dziadków, pradziadków i linię zstępnych, do której zaliczamy dzieci, wnuki, prawnuki,
  • rodzeństwo,
  • powinowaci w linii prostej – osoba powinowata to osoba, która jest w stosunku rodzinnym z krewnymi współmałżonka. Nie jest jednak związana z nimi więzami krwi. Warto wspomnieć, że trwa ono nawet pomimo ustania małżeństwa! Powinowactwo w linii prostej dotyczy krewnych, którzy pochodzą od małżonka albo od których pochodzi małżonek. Linię powinowactwa określa się tak samo, jak w przypadku linii pokrewieństwa. Odnosi się ono do linii wstępnej i zstępnej. Czyli powinowaci w linii prostej to np. rodzice drugiego współmałżonka.

Tutaj warto dodać, że chociaż prawo zabrania zawierania związków z wymienionymi wyżej osobami, to jednak gdy wystąpią ważne powody, sąd może zezwolić na zawarcie związku małżeńskiego między powinowatymi. Prawo cywilne nie zabrania również ślubu z kuzynami. Wyklucza z niego jedynie rodzeństwo, jest więc możliwy ślub z osobą, z którą dzieli nas już trzeci stopień pokrewieństwa w linii bocznej.

Ślub kościelny – zawarcie związku małżeńskiego a kodeks kanoniczny

Jak wyglądają regulacje związane z pokrewieństwem i powinowactwem, jeśli chodzi o ślub kościelny? W tym przypadku zasady reguluje Kodeks Prawa Kanonicznego. Kan. 1091 § 1 wskazuje, że zawarcie związku małżeńskiego jest niemożliwe pomiędzy krewnymi w linii prostej. Mowa tutaj o krewnych wstępnych (rodzice, dziadkowie) i zstępnych (dzieci, wnuki). Nie ma również znaczenia, czy są to krewni pochodzący z „prawego” małżeństwa, czy ze związku nieformalnego, czyli należy tutaj uwzględnić również  rodzeństwo przyrodnie – od tego zapisu nie ma również możliwości dyspensy. Natomiast jeśli chodzi o linię boczną, prawo kanoniczne zakazuje zawierania małżeństw pomiędzy krewnymi do czwartego stopnia linii bocznej włącznie. Krewnymi w czwartym stopniu linii bocznej będą na przykład ciotka i bratanek oraz kuzyn i kuzynka. Kodeks określa również, w jaki sposób powstaje powinowactwo – z ważnego małżeństwa, nawet jeśli nie zostało dopełnione, między mężem i krewnymi żony oraz żoną a krewnymi męża.W jaki sposób oblicza się pokrewieństwo, jego linie i stopnie? W linii prostej mamy tyle stopni, ile zrodzeń nastąpiło od przodka, nie wliczając w to samego przodka. Natomiast w linii bocznej jest tyle stopni, ile osób wstępuje w obydwu liniach razem, nie licząc przodka.  Powinowactwo natomiast oblicza się w taki sposób, że krewni męża w danym stopniu i w danej linii są powinowatymi żony i odwrotnie.

Zawarcie związku małżeńskiego – wyjątki i różnice

Co ciekawe prawo kanoniczne wskazuje możliwość udzielenia dyspensy w wyjątkowych przypadkach, jednak jasno wskazuje, że nie udziela się nigdy dyspensy od przeszkody pokrewieństwa w linii prostej oraz w drugim stopniu linii bocznej. W przypadku III i IV stopnia możemy próbować ubiegać się o dyspensę na zawarcie związku małżeńskiego u ordynariusza miejsca, czyli biskupa parafii.Zarówno prawo cywilne, jak i kanoniczne wskazują, że nie jest możliwy związek małżeński z osobą, z którą łączy nas stosunek przysposobienia (adopcji). Kanon 110 kodeksu kanonicznego mówi, że „Dzieci adoptowane zgodnie z przepisami prawa cywilnego uważane są za dzieci tego lub tych, którzy je adoptowali.”, a kanon 1094 dodaj, że małżeństwa nie mogą zawrzeć osoby związane pokrewieństwem powstałym w świetle prawa podczas adopcji. Dotyczy to linii prostej oraz drugiego stopnia linii bocznej.  Małżeństwa nie mogą zawrzeć ze sobą również osoba przysposobiona i przysposabiająca. Czyli osoba, która została adoptowana oraz ta, która zdecydowała się ją zaadaptować, dopóki łączy ich stosunek przysposobienia.Główną różnicą, widoczną między postrzeganiem przeszkód w zawarcie związku małżeńskiego, gdy chodzi o pokrewieństwo i powinowactwo, jest jego stopień w linii bocznej. Zgodnie z prawem cywilnym ślubu nie może wziąć ze sobą rodzeństwo, ale ślub z osobą, z którą jesteśmy spokrewnieniu w drugim stopniu linii bocznej, jest już możliwy. Kodeks kanoniczny zezwala na wstąpienie w związek małżeński dopiero w przypadku czwartej linii bocznej.


Mam nadzieję, że ten wpis wyjaśnił Wam jakie przeszkody w prawie cywilnym i kanonicznym zachodzą w przypadku, gdy planujecie zawarcie związku małżeńskiego z osobą spokrewnioną.

Zobacz podobne artykuły

Suknia ślubna w stylu boho Porto 39 / Porto 53 z rękawem 3/4 zamiast długiego, dodatkowymi frędzlami na plecach, obcisłym dołem zamiast luźnego.

Nowe zasady organizacji wesel – podsumowanie live z dnia 9 maja 2021

Ten artykuł jest uzupełnieniem poprzedniego materiału opracowanego wraz z kancelarią Çoban Legal w którym opowiadałyśmy o kwestiach związanych z zaliczkami, zadatkami etc., który znajdziecie pod linkiem /kwestie-prawne-dotyczace-organizacji-wesela-w-pandemii-pytania-z-livea/ Przede wszystkim przypomnienie: najwyższą ustawą regulującą prawodawstwo w Polsce jest konstytucja. Rozporządzenia wydawane w ramach walki z Covid-19, z braku ogłoszenia stanu nadzwyczajnego

Czytaj dalej »
zaręczyny

Popularne przesądy ślubne związane z pierścionkiem zaręczynowym

Co robić – wierzyć w przesądy ślubne, czy zapomnieć o nich i po prostu wybrać pierścionek idealnie dopasowany do oczekiwań panny młodej? Jaki pierścionek zaręczynowy wybrać? Zgodnie ze zwyczajem, to mężczyzna oświadcza się kobiecie. Chociaż teraz czasami inicjatywę przejmują panie, jednak najczęściej to właśnie partner wybiera i kupuje dla kobiety

Czytaj dalej »
panna młoda dodatki ślubne

Ślubne ozdoby do włosów. Idealne dodatki do fryzury ślubnej boho oraz romantycznej

Luźne upięcia ślubne i sprawiające wrażenie niedokończonych fryzury ślubne są jednymi z najczęściej wybieranych przez panny młode.  Wyglądają świeżo i naturalnie, a przy tym doskonale podkreślają urodę. Fryzury ślubne boho to trend, który pokochały panny młode. Są proste w wykonaniu i można je łatwo dopasować je do charakteru uroczystości. Jakie

Czytaj dalej »
Zapisz się do newslettera
Aby otrzymywać powiadomienia o najnowszych wpisach, ważnych informacjach, promocjach, wyprzedażach oraz ciekawych wydarzeniach zapisz się do newslettera.
Nie spamujemy, nie zasypujemy skrzynki niepotrzebnymi informacjami 🙂
Powyższe dane zostaną użyte wyłącznie do wysyłki newslettera. Więcej informacji o przetwarzaniu danych osobowych znajdziesz tutaj.

Najczęściej oglądane

  • Rustykalna suknia ślubna

    Suknia ślubna Barcelona 6

  • Seksowna suknia ślubna plus size

    Suknia ślubna plus size Santorini 3

  • Zwiewna suknia ślubna

    Suknia ślubna Porto 9

  • Muzułmańska, zabudowana suknia ślubna

    Suknia ślubna plus size Santorini 20